Kennisbank

Wat is ATEX?

Explosieveiligheid, uitgelegd in 60 seconden.

De naam

ATmosphères
EXplosibles

Frans voor explosieve atmosferen

De verzamelnaam voor twee Europese richtlijnen over werken in omgevingen waar een explosie kan ontstaan.

Waarom

Wanneer ontstaat een explosie?

Brandbare stof gas, damp, nevel of stofwolk O2 Zuurstof Ontstekingsbron alle drie samen = explosie

ATEX-apparatuur is zo ontworpen dat het géén ontstekingsbron kan zijn, zelfs niet bij een storing

Twee richtlijnen

Eén naam, twee wetten

ATEX 114

Apparatuurrichtlijn, 2014/34/EU

Voor fabrikanten van apparatuur die in explosiegevaarlijke omgevingen wordt gebruikt.

ATEX 153

Werkplekrichtlijn, 1999/92/EG

Voor werkgevers die werknemers in die omgevingen laten werken.

114 apparatuur · 153 werkplek

ATEX 114, apparatuur

Eisen aan de fabrikant

1Ontwerp van de apparatuur
2Productie
3Testen en certificeren
CE
+

Apparatuur voor een ATEX-zone draagt het CE-keurmerk mét de ATEX-markering

ATEX 153, werkplek

Plichten van de werkgever

1Een explosieveiligheidsdocument (EVD) opstellen
2Gevarenzones indelen
3Geschikte apparatuur gebruiken
4Werknemers opleiden

De zone-indeling staat in het EVD. Vaak doet een gespecialiseerd adviesbureau die indeling.

Zones

Hoe vaak is het explosief?

0stof 20
Voortdurend of langduriggas: meer dan 1000 uur per jaar
1stof 21
Regelmatig, bij normaal bedrijfgas: 10 tot 1000 uur per jaar
2stof 22
Zelden en kortdurendgas: minder dan 10 uur per jaar

Hoe lager het nummer, hoe gevaarlijker. Gas: zone 0, 1, 2. Stof: zone 20, 21, 22.

Categorieën

Welke apparatuur mag waar?

1categorie
→
Zone 0 / 20hoogste beschermingsniveau
2categorie
→
Zone 1 / 21hoog beschermingsniveau
3categorie
→
Zone 2 / 22normaal beschermingsniveau

Een hogere categorie mag ook in een lichtere zone. Andersom nooit.

Waar geldt ATEX

Meer plekken dan je denkt

Olie & gasraffinaderijen, boorplatforms, tankopslag
Chemieproductie en opslag van chemicaliën
Farmacieproductie van medicijnen
Voedselmeel, graansilo's, suikerfabrieken
Mijnbouwondergrondse mijnen
Energiebiogasinstallaties, waterstofopslag

Herkennen

Lees het typeplaatje

II 2G Ex db
IIC T4 Gb
IIApparatuurgroep: I mijnbouw, II overige industrie
2Categorie 1, 2 of 3
GOmgeving: G gas, D stof
Ex dbBeschermingswijze: Ex d, Ex e, Ex i…
IIC T4Gasgroep en temperatuurklasse
Ontleed de markering

In de praktijk

Alleen apparatuur die voor jouw zone is gecertificeerd, mag mee naar binnen.

Een gewone telefoon, camera of lamp kan een ontstekingsbron zijn. Ook al is 'ie uit.

Check de Ex-markering vóór je de zone in gaat

Meer weten over ATEX?

Het volledige artikel, met de richtlijnen, sectoren en markering, staat in onze kennisbank.

Lees het artikel
Lees het volledige artikel